Đèn chống ánh sáng xanh thường được quảng cáo là giúp bảo vệ mắt, giảm mỏi mắt hoặc phù hợp cho học sinh. Nhưng thực tế, không phải cứ ghi “chống ánh sáng xanh” là đèn tốt hơn hẳn.
Về cơ bản, đèn chống ánh sáng xanh hoạt động bằng cách giảm bớt hoặc kiểm soát phần ánh sáng xanh trong nguồn sáng, nhất là vùng ánh sáng xanh năng lượng cao. Tuy nhiên, ánh sáng xanh không phải thứ cần loại bỏ hoàn toàn. DCC LIGHT cùng bạn tìm hiểu ngay sau đây nhé.
Ánh sáng xanh là gì?
Ánh sáng xanh là một phần của ánh sáng nhìn thấy được.
Nó có trong:
- Ánh sáng mặt trời
- Đèn LED
- Màn hình điện thoại
- Máy tính
- Tivi
- Một số loại đèn trắng lạnh
Ánh sáng xanh không hoàn toàn xấu. Ban ngày, ánh sáng xanh giúp cơ thể tỉnh táo hơn. Vấn đề thường nằm ở việc dùng ánh sáng xanh quá mạnh, sai thời điểm hoặc dùng trong môi trường ánh sáng không phù hợp.
Với đèn học, điều cần quan tâm không phải là “loại bỏ toàn bộ ánh sáng xanh”, mà là ánh sáng có dễ chịu, không chói, không nhấp nháy và phù hợp để học lâu hay không.
Đèn chống ánh sáng xanh hoạt động theo những cách nào?
1. Giảm bớt ánh sáng xanh bằng nhiệt màu thấp hơn
Cách phổ biến nhất là dùng ánh sáng có nhiệt màu thấp hơn.
Ví dụ:
- 6500K: trắng lạnh, thường có cảm giác xanh hơn
- 5000K: trắng tự nhiên
- 4000K: trung tính, dễ chịu hơn
- 3000K: vàng ấm
Đèn càng trắng lạnh thì cảm giác ánh sáng xanh thường rõ hơn. Vì vậy, nhiều mẫu đèn học sẽ chọn mức 4000K–5000K thay vì 6500K để ánh sáng dễ chịu hơn.
Đây là lý do DCC Light thường khuyến nghị vùng 4000K–5000K cho học tập.
Không quá vàng.
Không quá trắng lạnh.
Dễ dùng hơn cho đa số học sinh.
2. Dùng lớp lọc hoặc tấm tán sáng
Một số đèn dùng lớp lọc, tấm tán sáng hoặc vật liệu quang học để làm mềm ánh sáng và giảm bớt phần ánh sáng xanh gắt.
Tấm tán sáng không chỉ giúp ánh sáng dịu hơn, mà còn giúp giảm cảm giác nhìn thấy từng hạt LED quá gắt.
Tuy nhiên, cần hiểu đúng:
Không phải cứ có tấm nhựa mờ là chống ánh sáng xanh tốt.
Một tấm tán sáng tốt cần giúp ánh sáng mềm hơn nhưng vẫn giữ đủ độ sáng, không làm màu sắc bị lệch quá nhiều và không khiến đèn bị tối hẳn.
Nếu đèn lọc xanh quá mạnh, ánh sáng có thể bị vàng, xỉn màu hoặc thiếu tự nhiên.
3. Thiết kế phổ ánh sáng dễ chịu hơn
Một số dòng đèn chất lượng cao hơn có thể kiểm soát phổ ánh sáng tốt hơn, tức là phân bố các dải màu trong ánh sáng hợp lý hơn.
Thay vì tạo ánh sáng trắng bằng cách đẩy mạnh vùng xanh, đèn có thể được thiết kế để ánh sáng cân bằng hơn, dễ chịu hơn.
Đây là hướng tốt hơn so với chỉ làm đèn thật vàng để gọi là “chống ánh sáng xanh”.
Với đèn học chống cận, phổ ánh sáng là một phần đáng quan tâm. Nhưng người mua phổ thông thường khó tự kiểm tra phổ ánh sáng nếu không có báo cáo hoặc thiết bị đo.
Vì vậy, nên xem thêm các thông số khác như CCT, CRI, RG0, Flicker và chống chói.
4. Giảm ánh sáng xanh bằng chế độ ánh sáng ấm
Một số đèn có nhiều chế độ màu:
- Ánh sáng vàng
- Ánh sáng trung tính
- Ánh sáng trắng
Khi chuyển sang chế độ vàng hoặc trung tính, cảm giác ánh sáng xanh sẽ giảm hơn so với chế độ trắng lạnh.
Cách này hữu ích vào buổi tối, khi trẻ chỉ đọc nhẹ hoặc chuẩn bị nghỉ ngơi.
Nhưng nếu dùng để học chính, không nên chọn ánh sáng quá vàng. Ánh sáng vàng 3000K có thể dịu, nhưng dễ tạo cảm giác thư giãn, không tối ưu cho học tập tập trung.
Với học sinh, 4000K thường là mức cân bằng hơn.
Đèn chống ánh sáng xanh có loại bỏ hết ánh sáng xanh không?
Không nên hiểu như vậy.
Nếu loại bỏ quá nhiều ánh sáng xanh, ánh sáng sẽ bị lệch màu, thường ngả vàng hoặc cam rõ. Khi đó, việc đọc sách, nhìn hình ảnh, phân biệt màu sắc có thể kém tự nhiên hơn.
Một chiếc đèn học tốt không cần loại bỏ toàn bộ ánh sáng xanh.
Nó cần kiểm soát ánh sáng xanh ở mức hợp lý, đồng thời giữ:
- Đủ Lux trên mặt bàn
- Không chói
- Flicker thấp
- CRI tốt
- Vùng sáng đều
- Nhiệt màu phù hợp
Nói gọn:
Chống ánh sáng xanh không phải là làm ánh sáng càng vàng càng tốt.
Đèn chống ánh sáng xanh có giúp chống cận không?
Không trực tiếp.
Đây là điểm cần nói rõ.
Cận thị không đơn giản chỉ do ánh sáng xanh. Cận thị liên quan nhiều hơn đến thời gian nhìn gần kéo dài, ít hoạt động ngoài trời, khoảng cách đọc – viết, tư thế học và thói quen dùng màn hình.
Vì vậy, một chiếc đèn chống ánh sáng xanh không thể tự nó chống cận.
Nó chỉ có thể hỗ trợ tạo môi trường ánh sáng dễ chịu hơn nếu được thiết kế tốt.
Khi chọn đèn chống cận, không nên chỉ nhìn dòng “lọc ánh sáng xanh”. Hãy xem chiếc đèn đó có chống chói tốt không, có đủ sáng không, có Flicker thấp không và có phù hợp để trẻ học lâu không.
Có nên mua đèn chống ánh sáng xanh không?
Có thể, nhưng không nên chọn chỉ vì tiêu chí này.
Đèn có kiểm soát ánh sáng xanh là điểm cộng, nhất là khi trẻ học buổi tối hoặc dễ khó chịu với ánh sáng trắng lạnh.
Nhưng nếu một chiếc đèn quảng cáo chống ánh sáng xanh mà lại:
- Thiếu sáng
- Chói
- Nhấp nháy
- Vùng sáng hẹp
- CRI thấp
- Ánh sáng quá vàng
- Không rõ thông số
thì chưa chắc đáng mua.
Với đèn học chống cận, thứ tự ưu tiên thực tế nên là:
- Không chói
- Flicker thấp
- Đủ Lux trên mặt bàn
- Vùng sáng đều
- CCT khoảng 4000K–5000K
- CRI từ 90 trở lên nếu có điều kiện
- Có kiểm soát ánh sáng xanh hoặc RG0 nếu thông tin rõ
Chống ánh sáng xanh là một phần.
Không phải toàn bộ.
Làm sao nhận biết đèn chống ánh sáng xanh đáng tin hơn?
Bạn có thể kiểm tra nhanh:
- Đèn có ghi rõ nhiệt màu không?
- Có mức 4000K hoặc 5000K không?
- Có công bố RG0 hoặc tiêu chuẩn an toàn ánh sáng không?
- Ánh sáng có quá trắng lạnh không?
- Ánh sáng có bị vàng quá mức không?
- Đèn có đủ sáng trên mặt bàn không?
- Mặt giấy có bị lóa không?
- Đèn có Flicker thấp không?
- CRI có từ 90 trở lên không?
- Sản phẩm có thông số rõ hay chỉ quảng cáo chung chung?
Nếu chỉ thấy dòng “chống ánh sáng xanh” nhưng không có thông tin gì thêm, nên xem kỹ hơn.
Sai lầm khi hiểu về đèn chống ánh sáng xanh
Nghĩ chống ánh sáng xanh là chống cận
Không đúng. Đèn chỉ hỗ trợ môi trường ánh sáng, không thay thế thói quen học đúng.
Nghĩ ánh sáng càng vàng càng tốt
Không hẳn. Ánh sáng quá vàng có thể làm trẻ dễ buồn ngủ và màu sắc kém tự nhiên hơn.
Nghĩ 6500K luôn hại mắt
Không nên kết luận vậy. 6500K có thể dùng trong một số tình huống, nhưng không nên là lựa chọn mặc định cho học buổi tối.
Chỉ nhìn claim mà bỏ qua Flicker và chói
Đây là lỗi lớn. Đèn lọc xanh nhưng chói hoặc nhấp nháy vẫn không tốt để học lâu.
Nên hiểu đèn chống ánh sáng xanh thế nào?
Đèn chống ánh sáng xanh hoạt động bằng cách giảm hoặc kiểm soát phần ánh sáng xanh trong nguồn sáng, thường thông qua nhiệt màu, lớp lọc, tấm tán sáng hoặc thiết kế phổ ánh sáng.
Nhưng đèn học tốt không chỉ nằm ở việc có lọc ánh sáng xanh hay không.
Với góc học tập, điều quan trọng hơn là ánh sáng đủ, đều, không chói, ít nhấp nháy và có nhiệt màu phù hợp.
Nói ngắn gọn:
Đèn chống ánh sáng xanh có thể là điểm cộng.
Nhưng đừng chọn đèn chỉ vì một dòng quảng cáo.
Hãy chọn chiếc đèn giúp trẻ học lâu vẫn nhìn rõ và dễ chịu.
